Probleemanalyse, gedragsinzichten en ex ante evaluatie

Het doel van monitoren en evalueren is om de maatschappelijke toegevoegde waarde van publiek geld te vergroten door meer inzicht in de impact van beleid te krijgen en daarnaar te handelen. Ben je betrokken bij de beleidscyclus en wil je meer leren over de wijze waarop je monitoring en evaluatie in elke fase kunt inzetten om tot effectiever beleid te komen? De opleiding Monitoren, evalueren en leren is dan wat voor jou. In zes modules leer je waarom het belangrijk is om in elke fase van de beleidscyclus te monitoren en/of te evalueren én hoe je dit op hoofdlijnen aanpakt. De modules bestaan uit een interactieve afwisseling van e-learning, live webinars en opdrachten. Je kunt je inschrijven voor één of meerdere modules.
 
Probleemanalyse, gedragsinzichten en ex ante onderzoek
Met een goede beleidsvoorbereiding neemt de kans op latere realisatie van je beleidsdoelen toe. Deze verdiepende module bestaat uit twee delen:
 
A: Probleemanalyse en de ontwikkeling van beleidsopties met gedragsinzichten
In dit deel van de module leer je wat ex ante onderzoek en probleemanalyse is en waarom een probleemanalyse zo belangrijk is om tot goede beleidsopties te komen. Daarbij nemen we je mee in de wereld van de gedragsinzichten; het belang daarvan voor goede beleidsopties valt namelijk niet te onderschatten. Gedragsinzichten kunnen veel verschil maken in de doeltreffendheid van je beleid, omdat ze inspelen op (bijvoorbeeld) het gegeven dat mensen sociale wezens zijn en onbewust bepaalde prikkels volgen. Je leert over: 1) het belang van gedragsinzichten voor het ontwikkelen van beleidsopties, 2) tools die je kunt inzetten om beleid te ontwerpen aan de hand van gedragsinzichten en met behulp van gedragsexperts; en 3) de ethische component van gedragsinzichten.
 
B: Ex ante evalueren
In dit tweede deel van de module halen we de inhoudelijke kant van de beleidsvoorbereiding naar de voorgrond. Ex ante evaluatie is een systematische manier om zo vroeg mogelijk in de beleidscyclus zoveel mogelijk kennis en informatie te verkrijgen over de verwachte werking, doeltreffendheid en doelmatigheid van één of meer beleidsopties. Zo kun je op een afgewogen manier tot een uiteindelijk voorstel komen. Om dit doel te bereiken leer je in deze module: 1) de belangrijkste ex ante evaluatiemethoden, 2) aan welke criteria een goede ex ante evaluatievraag moet voldoen, 3) in welke situatie welke methode(n) het best toepasbaar zijn; en 4) wat een goede CW3.1-toelichting op je uiteindelijke voorstel aan de Tweede Kamer inhoudt.
 
Voor wie?
Ervaren (senior, coördinerend) beleidsmedewerkers, (beleids)controllers, leidinggevenden, medewerkers van (rijks)kennisinstellingen en/of kennisdirecties. Verwacht wordt dat je gemotiveerd bent om het gedachtegoed in de praktijk toe te passen. Dit blijkt bijvoorbeeld uit een concrete beleidscasus die je in de opleiding inbrengt.
Beginnend medewerkers dienen de generieke module te hebben gevolgd voordat ze kunnen deelnemen aan deze module.
 
Zo pakken we het aan
Om genoemde leerdoelen te bereiken doorloop je het volgende programma:
 
E-learning deel A
De voorbereidende e-learning gaat over de eerste belangrijke stappen van de beleidsvoorbereiding: de probleemanalyse en het ontwikkelen van beleidsopties met gedragsinzichten. De e-learning is interactief, met voorbeelden en voorbereidingsopdrachten.
 
Webinar deel A
Tijdens het webinar gaan we in deelgroepen aan de slag met het toepassen van een tool om een vraagstuk te doorgronden en beleidsopties te ontwerpen, met gebruikmaking van gedragsinzichten.

Tweede webinar deel A
Dit webinar staat in het teken van het oefenen met de DOE-MEE tool. In deelgroepen gaan we met een fictieve casus hiermee aan de slag.

E-learning deel B
In de voorbereidende e-learning behandelen we de volgende fase van de beleidsvoorbereiding, de ex ante evaluatie: het bepalen van evaluatiecriteria, effectbepaling en het systematisch vergelijken van beleidsopties. De e-learning is interactief, met voorbeelden en tussentijdse vragen over de inhoud. Met het maken van de voorbereidingsopdrachten in de e-learning kom je tot een voorlopige ex ante evaluatieaanpak op een beleidstopic uit jouw praktijk en ben je voorbereid op het eerste webinar.

Webinar deel B
Tijdens het webinar oefenen we door. In interactieve break-outs worden de uit de voorbereidingsopdrachten resulterende ex ante-evaluatieplannen besproken en samen met docent en deelnemers verder aangescherpt.
 
Tijdsinvestering
Het volgen van beide onderdelen van deze module (2 e-learnings, 3 webinars en voorbereidingsopdrachten) neemt in totaal ongeveer 2-2,5 dagen van je tijd in beslag.
 
Docenten
Deze module is ontwikkeld en wordt uitgevoerd in samenwerking met IRF-BSA.
Deel A: Odette van de Riet (IRF-BSA)
Deel B: Carolien Klein Haarhuis (IRF-BSA)

 

Naar de andere modules:

Generieke module evalueren en monitoren 

Strategische evaluatie agenda

Ex post evaluatie

Monitoring en bijsturen

Synthese onderzoek en en periodieke rapportage

 

Uitvoeringsdata

  • di 5 okt, di 12 okt, do 14 okt

*De sluitingstermijn voor inschrijving bedraagt 20 werkdagen voor de start van een opleiding en 5 werkdagen voor de start van een congres en is een richtlijn. Een opleiding kan vol zijn ruim voor de sluitingsdatum of nog plaatsen beschikbaar hebben na de sluitingsdatum. Informeer altijd naar de mogelijkheden, ook als de inschrijvingstermijn eigenlijk reeds verlopen is: 070-342 4900.

Terug naar het overzicht

Download PDF